Wat is een EMS en heeft een thuisbatterij dat al?

Heb je zonnepanelen en een thuisbatterij en wil je vooral je eigen stroom 's avonds gebruiken? Dan kan de ingebouwde regeling vaak al doen wat je nodig hebt.

Een extra EMS wordt interessant zodra meerdere apparaten samen keuzes moeten maken. Er is bijvoorbeeld 4 kW zonne-overschot, de auto staat aangesloten, de batterij is halfvol en de warmtepomp kan warm water maken. Wie krijgt die stroom? Daar gaat energiemanagement over.

Wat de batterij zelf al regelt

Een compleet batterijsysteem kan met een geschikte energiemeting zijn eigen laad- en ontlaadvermogen regelen. In een stand voor eigen verbruik slaat het overschot op en levert het later stroom aan de woning.

Dat betekent niet dat de batterij ook je zonnepanelen, laadpaal of warmtepomp aanstuurt. Een batterij naast een bestaande zonnepanelenomvormer kan bijvoorbeeld op de netmeting reageren zonder die omvormer te bedienen.

Sommige systemen hebben uitgebreidere functies ingebouwd, zoals prijsplanning of het aansturen van geschikte verbruikers. Ik kijk daarom eerst wat er al kan voordat ik iets toevoeg.

Wanneer een EMS iets toevoegt

Een EMS, voluit energiemanagementsysteem, kan de keuzes tussen apparaten regelen. Bijvoorbeeld:

• De auto moet morgenochtend genoeg geladen zijn.
• De batterij bewaart een reserve voor de avond of voor noodstroom.
• De warmtepomp maakt extra warm water als dat op een gunstig moment kan.

Welke volgorde handig is, hangt af van hoe je het huis gebruikt. Niet elk systeem kent de laadstatus van je auto of kan ieder merk aansturen. Een plan is pas bruikbaar als de apparaten het ook kunnen uitvoeren.

Soms kan de bestaande batterijregeling dit al. Soms is een apart EMS logisch. En soms kom je met goed afgestemde instellingen en tijdschema's al een heel eind.

Meten is nog geen sturen

Een energiemeter vertelt hoeveel stroom er loopt. Om de laadpaal terug te regelen of de batterij te laten wachten, moet er ook een ondersteunde besturing zijn.

Bij een warmtepomp kan dat bijvoorbeeld via SG Ready. Bij een laadpaal gaat het om de ondersteunde koppeling. Ik controleer wat er kan worden gemeten en wat er daadwerkelijk kan worden ingesteld.

Ook de gewone werking moet goed blijven als de verbinding wegvalt. Wat dan gebeurt, testen we per systeem. Bij meerdere apps voorkom ik dat ze tegelijk tegenstrijdige opdrachten geven.

En Home Assistant?

Met passende koppelingen kun je in Home Assistant veel regelen. Het is alleen niet vanzelf een werkend energiesysteem zodra alle apparaten op één dashboard staan. De meetwaarden, regels en reactie bij een storing moeten kloppen.

Heb je al een batterij, laadpaal of warmtepomp en werken die langs elkaar heen? Stuur de merken en modellen en vertel wat je wilt bereiken. Dan kijk ik of de bestaande instellingen genoeg zijn of dat extra energiesturing iets toevoegt.

Bronnen: Victron over de werking van een energiesysteem en NIBE over externe aansturing.